aktualności
ten ekran: strona główna > religie krain himalajskich > hinduizm

hinduizm

 


Hinduizm jest jednym z najstarszych i najbardziej złożonych systemów religijnych świata. Zarazem wciąż pozostaje religią żywą a nawet zyskuje nowe grono wyznawców - dobrym przykładem tej powolnej ekspansji terytorialnej jest sytuacja wyznaniowa Nepalu - jednego z krajów najbardziej nas interesujących bo na wskroś himalajskich. Podobnie jak buddyzm tybetański hinduizm obecny jest w codziennym życiu wyznawców będąc punktem odniesienia i wskazówką dla prawie każdej ludzkiej działalności. Charakterystycznymi cechami hinduizmu są jego "pojemność" - zdolność do przyswajania idei i wierzeń na pierwszy rzut oka sprzecznych, obecność systemu klasowego (warny i kasty), wiara w reinkarnację oraz bardzo bogate podstawy doktryny w postaci piśmiennictwa sakralnego: Wed, brahman, aranjak i upaniszad oraz gigantycznego dorobku powstających przez całe wieki komentarzy do tych tekstów.

Ważne miejsce w świadomości każdego hinduisty zajmują eposy: Mahabharata ze szczególnym naciskiem na Bhagavad Gitę i Ramajana - historie w nich opisane, postaci i przesłanie, które z nich wynika są znane wszystkim - wykształconym jak i analfabetom. Kiedy przyglądamy się codziennym praktykom religijnym wydaje się, że trudno o równie politeistyczną wiarę - jednak, pomimo obecności tysięcy bogów i bóstw, z tego obrazu wyłaniają się trzy postaci najważniejsze. Są to tworzący tzw. trimurti bogowie Brahma, Sziwa i Wisznu (opisuję tu sytuację obecną, niektórzy bogowie pierwotnej postaci hinduizmu z upływem czasu tracili na ważności, pojawiały się nowe bóstwa, niektóre z nich ewoluowały zmieniając zakres spraw za które były odpowiedzialne).


W ramach trimurti zatem Brahma reprezentuje stworzenie, Wisznu trwanie a Sziwa zniszczenie świata. Kult Brahmy, pomimo wagi jaką postać ta posiada, jest minimalny, natomiast wisznuizm i sziwaizm stanowią dwa główne nurty hinduizmu. Pierwszy z tych nurtów kładzie nacisk na znaczenie wcieleń boga Wisznu tzw. awatarów, z których najważniejsze wydają się być dwie postaci - Kriszna oraz Rama - bohaterowie niezwykle popularni zarówno w Indiach jak i w Nepalu. Kriszna jest jak wiemy postacią czczoną także w wielu ośrodkach w Ameryce i Europie. Wisznu jest bogiem pomagającym ludziom, walczącym ze złem, koncentrującym się na dobru świata. Przedstawiany jest jako postać z czterema ramionami trzymająca w rękach muszlę, dysk, lotos czy buławę. "Niebiańskim rydwanem" Wisznu jest Garuda - człowiek-ptak.

Sziwa ma naturę bardziej dwoistą, z jednej strony jest bogiem śmierci, z drugiej - płodności. Ważną postacią związaną z Sziwą jest jego małżonka - śakti - rodzaj siły, energii, pierwiastek żeński - Parwati, Durga lub nosząca naszyjnik z ludzkich czaszek Kali. W ikonografii charakterystycznymi cechami Sziwy są zwinięte w kok włosy symbolizujące pielgrzyma, z których często tryska woda nawiązująca do roli boga w sprowadzeniu na ziemię świętego Gangesu. Rydwanem Sziwy jest byk Nandin. Synem Sziwy jest bardzo popularny w Indiach i Nepalu człowiek-słoń Ganeśa.
Życie i śmierć w hinduizmie są cykliczne a cykliczność tę determinuje karman - prawo, które na podstawie naszych uczynków decyduje o przyszłym wcieleniu. Popularne jest stwierdzenie, że "zbieramy to, co zasiejemy".

Celem życia każdego hinduisty jest uwolnienie się kołowrotu wcieleń i połączenie duszy jednostkowej - atmana z "duszą wszechświata" - brahmanem. Jakie drogi ku temu prowadzą? Otóż najważniejszą i dostępną wszystkim wyznawcom ścieżką jest spełnianie swojej dharmy - zakresu obowiązków wynikającego z obecnego wcielenia, przynależności do klasy społecznej (warny) i kasty. Ważnym elementem niejako przyspieszającym ten proces może być asceza. Szczególny nacisk kładzie się na spełnianie rytuałów i wypełnianie powinności religijnych.

 


strona główna
fotografie
geografia
trekkingi
przyroda
flora
fauna
ludzie
historia
kontakt
sztuka
religia
buddyzm
hinduizm
Pirti
himalajki
autor
aktualności
h
 i m a l a j e . p l

©Mariusz Dec   
wszelkie prawa zastrzeżone/all rights reserved
projekt i wykonanie: Mariusz Dec
tel./ fax 0 (12) 282 21 83
mob. 0 692 468 165
info@himalaje.pl
serdeczne podziękowania dla Roberta Olesia
Żadna część serwisu himalaje.pl nie może być kopiowana i rozpowszechniana w jakiejkolwiek formie i w jakikolwiek sposób bez pisemnej zgody autora. Prawa autorskie są chronione prawem a konsekwencją ich złamania są sankcje karne.
The copyright in all materials on this website, including but not limited to the text and graphics herein, is owned by Mariusz Dec (info@himalaje.pl). You may print copies of any part of this website for your own personal, non-commercial use. You may not, without the express written consent of Mariusz Dec: 1) distribute, modify, or reproduce any part of this website (including text and graphics), or 2) "mirror" any part of this website (including text and graphics) on any other server.